••środa•, 29 •czerwca• 2011 19:15• |
USC w zaborze pruskim
W zaborze pruskim parafie
ka?dego wyznania prowadzi?y swoje ksi?gi.
Od 1 pa?dziernika 1874 roku wprowadzono ?wiecki urz?d stanu cywilnego,
ktry obejmowa? wszystkich poddanych krla bez wzgl?du na wyznanie. Urz?dnikami
stanu cywilnego byli burmistrzowie lub wjtowie. Prowadzili oni trzy rodzaje
ksi?g; urodze?, ?lubw i zgonw. Ka?dy urz?d prowadzi? rwnolegle dwa rodzaje
rejestrw. Rejestr g?wny (pierwopis) pozostawa? w urz?dzie, natomiast rejestr
poboczny (wtropis) trafia? do archiwum powiatowego. Ksi?gi prowadzono w j?zyku
niemieckim.
Po 1874 roku duchowni nadal prowadzili ksi?gi, ale na w?asny u?ytek, z
zapisami po ?acinie.
W pa?dzierniku 1874 r.
tygodnik Katolik (wydawany w Miko?owie
od 1867 r.), w dwch kolejnych numerach, zapoznawa? swoich czytelnikw z nowo
wprowadzonymi przepisami ?wieckimi w zakresie funkcjonowania urz?dw stanu
cywilnego.
Pisownia oryginalna.
Redaktor, czerwiec 2011 r.
?rd?o;
Tygodnik Katolik, rocznik VII, numery z 1 i
8 pa?dziernika 1874, wyd. Miko?w 1874 r.
Najg?wniejsze przepisy
(?wieckie)
Ma??e?stwa
1. Zapisy cywilne powinny zawsze nast?pi? przed ?lubem w ko?ciele.
2. Do zapisw wyznaczono burmistrzw lub innych urz?dnikw, ktrych nazwiska og?oszono w dzienniku urz?dowym (Amstblat).
3. Mo?na si? zapisa? albo u urz?dnika, w ktrego obwodzie mieszka narzeczony albo, w ktrego obwodzie mieszka narzeczona, nie potrzeba zapisu u obu urz?dnikw.
4. Za pozwoleniem pisemnym urz?dnika swego obwodu, mo?na si? zapisa? w innym obwodzie obcym.
5. Je?eli narzeczona lub narzeczony z obcego kraju pochodz? to musz? dostarczy? ?wiadectwa wystawione przez swoich urz?dnikw, ?e nie ma przeszkody do zawarcia ?lubu. Dla poddanych angielskich, francuskich, ameryka?skich, belgijskich, austriackich, rosyjskich i szwedzkich, wystarczy paszport potwierdzaj?cy ich narodowo??.
6. Przed zapisaniem do ksi?gi ma??e?stwa urz?dnik og?asza nazwiska narzeczonych publicznie, aby si? dowiedzie? czy s? wolni, og?oszenie trwa 2 tygodnie.
7. Przy pierwszym zapisie przed og?oszeniem nazwisk, trzeba urz?dnikowi dostarczy? metryk? i pozwolenie ze strony rodzicw lub opiekunw. Urz?dnik mo?e ??da? przysi?gi, ?e dokumenty s? prawdziwe. ?wiadectwo opiekuna musi by? zatwierdzone przez s?d.
8. Zwi?zkw ma??e?skich zakazuje nawet rz?d ?wiecki, pomi?dzy krewnymi bliskimi, pomi?dzy opiekunem lub jego dzie?mi, a tym, kim si? opiekuje, chyba, ?e za pozwoleniem s?du opieku?czego. Wdowiec musi czeka? po ?mierci ?ony, ?ona po ?mierci m??a 9 miesi?cy. Je?eli s? dzieci z pierwszego ma??e?stwa, to ich stosunki maj?tkowe musz? by? uregulowane nim ojciec lub matka zawrze nowe ma??e?stwo. Cudzo?o?nikom, ktrzy przez swj grzech roz??czyli prawe ma??e?stwo, nie wolno si? pobra? pki ?yje strona pokrzywdzona.
9. Og?oszenie nazwisk narzeczonych (tzw. rz?dowe zapowiedzi) musi nast?pi? w miejscu lub miejscach zamieszkania narzeczonych. Je?eli narzeczony nie mieszka jeszcze 6 miesi?cy jeszcze w jednym miejscu og?oszenie winno nast?pi? w miejscu dawnego pobytu. Og?oszenie musi by? wywieszone na ratuszu, u so?tysa lub w innym miejscu publicznym. Je?eli jeden z narzeczonych jest zagraniczny, to og?oszenie zar?czyn musi nast?pi? w gazecie wychodz?cej w jego miejscu pobytu lub urodzenia chyba, ?e ma od swej w?adzy ?wiadectwo, ?e nie ma przeszkody do ma??e?stwa.
10. Od og?oszenia zar?czyn krl lub urz?dnik nadzoru w nag?ych przypadkach zwolni? mo?e.
11. Je?eli 6 miesi?cy po og?oszeniu nazwisk narzeczonych nie nast?pi zapis do ksi?gi ma??e?stw, og?oszenie musi by? powtrzone.
12. Narzeczeni musz? w obecno?ci dwch ?wiadkw (osb pe?noletnich) o?wiadczy? przed urz?dnikiem, ?e chc? zawrze? ma??e?stwo i wpisa? si? do ksi?g ma??e?stw. Urz?dnik da im zaraz za?wiadczenie wpisu na pi?mie, ktre to za?wiadczenie trzeba przed?o?y? ksi?dzu przed ?lubem w ko?ciele.
13. Zapisy w ksi?dze narzeczonych, a po dwch tygodniach w ksi?dze ma??e?stw s? bezp?atne, bo rz?d wynagradza urz?dnika, tylko niektre koszta ponosz? gminy.
Najg?wniejsze przepisy
(?wieckie)
Urodzenia
1. Osoby nieznane urz?dnikowi zapisuj?cemu musz? przyprowadzi? innych znanych urz?dnikowi, aby ich przedstawili, kim s?.
2. Narodzenie dziecka trzeba w przeci?gu tygodnia kaza? zapisa?. Dziecka nie potrzeba przynie?? do urz?dnika, bo on nie daje chrztu tylko zapisuje narodzenie. Nie pyta si? o to czy dziecko chrzczone czy nie. O narodzeniu dziecka winien urz?dnikowi donie?? ojciec, albo akuszerka, albo lekarz, albo inna osoba, ktra by?a obecna, albo gospodarz domu, (je?eli matka by?a go?ciem u niego), albo matka skoro wyzdrowieje. Najpierwszy obowi?zek ma ojciec, potem jedna z innych osb.
3. Imi? dziecka trzeba poda? cho?by nie by?o ochrzczone.
4. Przy dzieciach nieprawego ?o?a wystarczy poda? nazwisko albo ojca albo matki.
5. Ksi?dz mo?e chrzci? przed zapisaniem dziecka do ksi?g cywilnych.
6. Kiedy dziecko nie przysz?o ?ywe na ?wiat trzeba o tym zaraz donie?? urz?dnikowi na drugi dzie?.
Najg?wniejsze przepisy
(?wieckie)
Zgony
1. O ?mierci ka?dej osoby trzeba zaraz na drugi dzie? donie??. Zobowi?zany do tego pierwszy z rodziny, lub wdowa lub gospodarz domu.
2. Trzeba poda? imi? i nazwisko, religi?, stan lub rzemios?o i mieszkanie zmar?ego. Miejsce, dzie? i godzin? ?mierci. Imi? i nazwisko ma??onka je?eli umar?y ?y? w ma??e?stwie. Imi? i nazwisko, stan lub rzemios?o i mieszkanie rodzicw umar?ego.
3. Przed wpisaniem do ksi?g umar?ych nie wolno nikogo pochowa?, chyba, ?e policja pozwoli na to.
4. Wzgl?dem osb narodzonych lub umar?ych na morzu, na okr?cie s? osobne przepisy, rwnie, co do wojskowych.